Sinh thiết gan: một số điều bạn cần biết

  1. Sinh thiết gan là gì?

Sinh thiết gan- Chọc hút tế bào gan: là một thủ thuật mà bác sĩ sẽ dùng một kim sinh thiết (một dụng cụ bằng kim loại) nhỏ chọc qua da lấy một mảnh nhỏ nhu mô gan làm xét nghiệm (mảnh nhỏ tổ chức gan này sẽ được quan sát dưới kính hiển vi). Điều này sẽ giúp bác sĩ biết được gan của bạn bị tổn thương hay không và nó bị phá hủy mạnh thế nào, liệu có tế bào bất thường ở gan hay không…

Sinh thiet gan

  1. Sinh thiết gan được làm như thế nào?

Có hai cách để làm sinh thiết gan. Bác sĩ sẽ thảo luận với bạn cách làm tốt nhất, phù hợp nhất.

  • Cách phổ biến nhất là sử dụng một kim đặc biệt để lấy một mảnh gan nhỏ qua da vùng ngực bụng bên phải.
  • Ít phổ biến hơn là bác sĩ sẽ sinh thiết gan qua tĩnh mạch vùng cổ của bạn hoặc có thể đặt kim sinh thiết ở vị trí khác của bụng tới gan ( ví dụ như qua phẫu thuật).
  1. Sinh thiết gan có an toàn không và có thể gây biến chứng gì không?

Sinh thiết gan là một thủ thuật khá an toàn tuy nhiên một số trường hợp có thể xuất hiện các biến chứng. Những điều không mong muốn có thể gặp là:

  • Đau: Đau tại vị trí sinh thiết hay gặp nhất nhưng khá nhẹ, thường kéo dài 5-20 phút (cứ 4 người có một người bị đau). Nếu bạn cảm thấy khó chịu bác sĩ có thể cho bạn dùng thuốc giảm đau như: nêu các thuốc đang dùng hiện với codein…
  • Chảy máu: chảy máu có thể xuất hiện sau sinh thiết gan (chỉ gặp 1 ca/1000-3000 người). Phần lớn các trường hợp có thể điều trị nội khoa. Nếu chảy máu nhiều có thể cần ở lại viện lâu hơn để truyền máu hay phẫu thuật cầm máu tuy nhiên biến chứng này rất hiếm gặp.
  • Nhiễm trùng: rất hiếm gặp, vi khuẩn có thể vào khoang bụng hay vào máu. BS sẽ dung kháng sinh cho bạn
  • Tổn thương các bộ phận liền kề: rất hiếm, ví dụ như kim sinh thiết có thể chọc vào túi mật hay vào phổi trong suốt quá trình sinh thiết.
  • Dị ứng với Lidocain (thuốc gây tê tại chỗ): ít hơn 1/3000.
  1. Cần phải làm gì trước khi sinh thiết gan?
  • 6 giờ trước khi làm thủ thuật: bạn không được ăn hay uống những thức uống có màu, nếu là đồ uống không có màu như nước táo, gừng, nước lọc vẫn dùng được.
  • 3 giờ trước khi làm thủ thuật: không uống bất cứ thứ gì.
  • Bác sĩ có thể đưa bạn vài hướng dẫn thêm cho thủ thuật này: hãy đọc một cách cẩn thận và thảo luận với bác sĩ những điều chưa hiểu rõ.
  • Thông báo cho bác sĩ tiền sử dị ứng thuốc và tiền sử bệnh của bạn.
  • Một tuần trước khi làm thủ thuật:

+ Dừng uống Aspirin và các thuốc chống viêm không phải steroid như: Fendel, Voltaren, ibuprofen…Bạn vẫn có thể uống acetaminophen (Tylenol).

+ Dừng uống thảo dược và các thực phẩm chức năng khác như: dầu cá và Ginkgo.

+ Nếu bạn đang uống các thuốc chống đông máu như: Coumadin (wafarin) hay Plavix (clopidogrel), thảo luận với bác sĩ kê đơn liệu rằng bạn có thể dừng thuốc này cho đến khi làm thủ thuật (thường 5 ngày).

  • Một ngày trước khi làm thủ thuật:

+ Nếu bạn bị đái tháo đường: hãy hỏi ý kiến bác sĩ điều trị liệu rằng bạn nên hay không nên uống thuốc.

+ Mang theo các thuốc mà bạn được kê đơn như thuốc hạ áp, điều chỉnh nhịp tim, thuốc giảm đau.

  • Vào ngày làm thủ thuật:

+ Hãy đến bệnh viện trước khi làm thủ thuật 1 giờ.

+ Có một người thân đi cùng bạn.

+ Mang theo thông tin về bảo hiểm và các thuốc ban đang dùng.

+ Bác sĩ sẽ làm siêu âm cho bạn trước khi sinh thiết gan để tìm vị trí sinh thiết tốt nhất.

+ Ký vào bản cam kết làm thủ thuật.

+ Bạn sẽ ở lại viện theo dõi 1 ngày sau khi sinh thiết gan.

  • Trong suốt thời gian làm thủ thuật,

+ Bạn sẽ được đặt một đường truyền trên tay của bạn, đường truyền này nhằm mục đích để đưa thuốc giúp cho bạn cảm thấy thoải mái trong suốt quá trình sinh thiết và điều dưỡng cũng có thể lấy máu làm xét nghiệm nếu cần.

+ Bạn cũng được theo dõi mạch, huyết áp, độ bão hòa oxy trong máu trong thời gian làm thủ thuật.

+ Bác sĩ sẽ yêu cầu bạn nằm đầu bằng với cánh tay phải để trên đầu. Sau đó bác sĩ siêu âm để tìm vị trí sinh thiếttốt nhất. Vùng da làm sinh thiết sẽ được sát trùng sạch, sau đó sẽ gây tê tại chỗ. Bạn sẽ được hướng dẫn thở trong suốt quá trình sinh thiết.

  • Sau khi làm thủ thuật:

+ Điều dưỡng sẽ đo mạch, huyết áp, độ bão hòa oxy trong máu và kiểm tra vị trí sinh thiết của bạn xem có bị chảy máu hay không.

+ Bạn sẽ được uống các chất lỏng nếu tình trạng của bạn ổn định. Tuy nhiên một vài người không được ăn hoặc uống trong 2 giờ sau khi làm sinh thiết. Bạn thường nằm nghỉ trên giường từ 6 -8 giờ, các hoạt động ăn uống hoặc vệ sinh được thực hiện tại giường.

+ Vị trí làm sinh thiết sẽ được băng lại bằng miếng gạc hoặc miếng băng này sẽ được bỏ vào ngày hôm sau.

+ Bác sĩ hoặc điều dưỡng sẽ hướng dẫn bạn cách chăm sóc và theo dõi bản thân khi bạn về nhà.

+ Không uống Aspirin hay bất cứ thuốc giảm đau chống viêm như: Ibuprofen, Felden… trong một tuần sau khi sinh thiết gan trừ khi bác sĩ kê đơn. Acetaminophen (Tylenol) 2g/ngày thì có thể sử dụng. Không uống rượu cùng với các thuốc có chứa acetaminophen.

+ Khi bạn về nhà điều dưỡng sẽ đưa cho bạn một bản phô tô hướng dẫn bạn chăm sóc và theo dõi tại nhà và số điện thoại liên lạc khi bạn thấy bất thường.

  • Hãy gọi điện cho bác sĩ hoặc đến phòng cấp cứu gần nhất khi bạn có bất cứ dấu hiệu nào sau đây:
  • Đau tại vị trí dạ dày (vùng bụng giữa trên rốn), vai, ngực.
  • Chảy máu từ vị trí sinh thiết với số lượng hơn một thìa cà phê nhỏ.
  • Mệt, chóng mặt hay đau đầu ảnh hưởng tới khả năng đứng hay đi bộ.
  • Nhịp thở nông, ngắn hoặc bất thường trong 2 phút.-viết dễ hiểu hơn. Chỉ cần dặn bạn cảm thấy khó thở hơn bình thường
  • Sốt > độ hoặc có cơn ớn lạnh.
  • Nôn hoặc đại tiện ra máu.
  • Nếu bạn có bất cứ dấu hiệu nào mà không thể liên lạc với bác sĩ hãy đến phòng cấp cứu gần nhất.
  • Kết quả sinh thiết thông thường sẽ có một tuần. Bác sĩ sẽ trao đổi với bạn về kết quả này và tìm ra hướng điều trị tốt nhất.

Bác sỹ Nguyễn Thị Chi

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *